Dobrze skonfigurowany BIOS zapewnia optymalną wydajność i stabilność działania komputera. W poniższym artykule prezentujemy najlepsze ustawienia i dajemy wgląd w sztuczki prawdziwych zawodowców.

Stabilizowanie pamięci RAM

Niewłaściwe ustawienia pamięci w BIOS-ie są częstą przyczyną niestabilnego działania systemu. Poprawiając je, powinieneś przywrócić właściwe działanie komputera.

8. Synchronizacja pamięci

Funkcja: DRAM Timing
Nazwy alternatywne: Configure SDRAM by SPD, DRAM Timing Selectable, Memory Detect By, Memory Timing, SDRAM Configuration, SDRAM Controlled By
Lokalizacja: Advanced | Advanced Chipset Features, Advanced | Chip Configuration, Advanced Chipset Features
Zalecane ustawienie: By SPD, Optimal, SPD, Yes

Jeśli zastosujesz się do powyższej wskazówki, BIOS automatycznie skonfiguruje czasy dostępu i czasy propagacji modułów pamięciowych, pobierając odpowiednie dane z układu scalonego SPD (Serial Presence Detect).

Informacja
Uaktywnij opcję SPD, aby komputer ustawił taktowanie pamięci zgodne z zaleceniami producenta. Parametry techniczne modułów pamięciowych są umieszczone w układzie SPD


9. Dostrajanie częstotliwości

Funkcja: w pamięciach (DDR) SDRAM CPU: DRAM Clock Ratio
Nazwy alternatywne: DDR: CPU Ratio, DRAM Frequency: FSB Ratio, System/DRAM Ratio
Funkcja w pamięciach Rambus: RDRAM Frequency: FSB Ratio
Nazwy alternatywne: System/Rambus Ratio
Lokalizacja: Advanced | Chip Configuration, Advanced Chipset Features, Advanced | Frequency/Voltage Control
Zalecane ustawienie: Auto, Default

Nieprawidłowy stosunek częstotliwości procesora do pamięci pogarsza stabilność działania systemu. Najlepiej pozostawić wartość domyślną proponowaną przez BIOS.

10. Szybka pamięć

Funkcja: w pamięciach (DDR) SDRAM DRAM Clock
Nazwy alternatywne: DRAM Frequency, Memory Frequency
Funkcja w pamięciach Rambus: Direct Rambus Clock
Nazwa alternatywna: Rambus Channel Frequency
Lokalizacja: Advanced | Chip Configuration, Advanced Chipset Features
Zalecane ustawienie: Auto, By SPD, SPD

Gdy ustawisz opcję wymienioną powyżej, BIOS przejmie częstotliwość taktowania przewidzianą przez producenta modułów pamięciowych. Jeśli używasz szybszych układów pamięci, niż dopuszcza płyta główna (sprawdź w instrukcji), musisz ręcznie ustawić maksymalną dopuszczalną częstotliwość pamięci.

Szybka partyjka

Karta graficzna zalicza się na pewno do podzespołów, które decydują o łącznej wydajności komputera. Jeśli uda ci się wydobyć z niej ostatnie poty, odczujesz to podczas pracy, lecz przede wszystkim podczas grania na komputerze.

11. Współpraca z procesorem

Funkcja: Video Memory Cache Mode
Lokalizacja: Advanced | Chip Configuration
Zalecane ustawienie: USWC

Stosując się do naszej rady, możesz liczyć na wzrost wydajności w zastosowaniach z przewagą grafiki - np. w grach 3D. Procesor przejmie gromadzenie danych, które powinny znaleźć się w pamięci karty graficznej. Dzięki temu dane są przesyłane szyną AGP do karty w większych pakietach (przeważnie w pakietach 64-bitowych). Wówczas procesor nie musi tak często odrywać się od innych obowiązków, aby realizować zapis danych w pamięci karty graficznej. Jednak przy rzadkich operacjach zapisu przedstawiona metoda prowadzi do zmniejszenia wydajności, bo dane muszą być długo zbierane, nim procesor może wysłać cały pakiet do karty graficznej. W programach generujących grafikę przetwarzane dane są umieszczone przeważnie blisko siebie, co wyklucza dłuższe oczekiwanie.

Opcję USWC (Uncacheable Speculative Write Combining) powinny obsługiwać nawet leciwe karty graficzne, bo standard VBE 2.0 (VESA Bios Extension), na którym się opiera, pochodzi sprzed około siedmiu lat. W razie ewentualnych problemów (np. zawieszania systemu lub czarnego ekranu) powinieneś zmienić wartość pola Video Memory Cache Mode z USWC na UC (Uncached).

INFORMACJA
Wydajny tryb USWC nie jest obsługiwany tylko przez najstarsze karty graficzneSzybka grafika - nie trzeba mieć szybkiej karty, aby skorzystać z trybu USWC


12. Karta graficzna a RAM

Funkcja: AGP Aperture Size
Nazwa alternatywna: Graphics Windows Size
Lokalizacja: Advanced | Chip Configuration, Advanced | Advanced Chipset Features, Advanced Chipset Features
Zalecane ustawienie: 64, 64 MB lub 128, 128 MB

Rozmiar obszaru w pamięci roboczej (pamięci RAM), który jest bezpośrednio adresowany przez procesor karty graficznej, np. w celu buforowania tekstur, zależy od łącznej pojemności pamięci RAM i od zasobów pamięciowych karty graficznej. Zasadniczo nie należy przydzielać parametrowi AGP Aperture Size obszaru przekraczającego połowę zainstalowanej pamięci roboczej. Maksymalna zalecana wartość wynosi 128 MB. W wypadku starszych kart graficznych, które są wyposażone w pamięć o pojemności nieprzekraczającej 32 MB, przydział dodatkowych 128 MB powinien przynieść optymalne wyniki. Jeżeli masz kartę, która dysponuje pamięcią o pojemności ponad 32 MB, wystarczy wydzielić tylko 64 MB.

Podkręcanie dysku

Na rynku twardych dysków ciągle pojawiają się nowości. Standard Ultra-DMA/133 nie jest najlepszym rozwiązaniem. Coraz więcej producentów dysków stosuje nowatorski interfejs Serial ATA, pociągając za sobą producentów płyt głównych. Z kolei w przypadku dysków zewnętrznych godny polecenia jest interfejs FireWire.

13. Konfigurowanie dysku Serial ATA

Funkcja: On-Chip-SATA
Nazwa alternatywna: On-Chip Serial ATA Setting
Lokalizacja: Advanced | Onboard Device Configuration | Onchip IDE (Device), Integrated Peripherals, Integrated Peripherals | Onboard PCI Controller
Zalecane ustawienie: Enabled

Ten parametr BIOS-u służy do włączania i wyłączania kontrolera interfejsu Serial ATA (SATA). Wielu producentów wyposaża swoje płyty główne w kontrolery tego typu. SATA stanowi następcę wysłużonego równoległego interfejsu ATA (PATA), obsługującego twarde dyski i inne typy napędów. Kontroler SATA może występować na płycie jako element składowy chipsetu (w tym wypadku chipset obsługuje protokół Serial ATA; obecnie właściwość tę mają modele Intel 875P, 865G, 865P i865PE) lub jako oddzielny układ scalony (układy tego typu oferują Promise i Silicon Image).

Jeżeli chipset obsługuje protokół SATA, stosowna opcja BIOS-u powinna zawierać parametr podrzędny Serial ATA Port0/Port1 Mode, SATA Port0 Configure as lub podobny. Jeśli do komputera są podłączone zarówno napędy PATA, jak i SATA, powinieneś skonfigurować dyski SATA jako nadrzędne lub podrzędne. Wybierz w tym celu opcję Primary Master/Slave lub Secondary Master/Slave w obrębie wspomnianego pola. Jest to konieczne, bo standard SATA nie przewiduje konfiguracji dysków nadrzędnych/podrzędnych, której wymaga leciwy standard PATA. W napędach SATA nie ma nawet zworek konfiguracyjnych, jak w dotychczasowych dyskach. Za pomocą parametru ATA Configuration, SATA/PATA Keep Enabled lub podobnego możesz wybrać rodzaj interfejsu, z którego chcesz korzystać. Do wyboru są trzy możliwości - tylko SATA, tylko PATA lub oba interfejsy równolegle.

INFORMACJA
Interfejs Serial ATA zapewnia wyższą wydajność dyskową Seagate Barracuda V jest na razie jednym z nielicznych dysków, które są wyposażone w interfejs Serial ATA


14. Uaktywnianie FireWire

Funkcja: Onboard 1394
Nazwa alternatywna: Onboard IEEE 1394 Controller
Lokalizacja: Integrated Peripherals, Integrated Peripherals | Onboard PCI Controller, Advanced | Onboard Device Configuration,
Zalecane ustawienie: Enabled

Coraz więcej modeli płyt głównych ma również szybkie łącze FireWire, zwane oficjalnie interfejsem IEEE 1394. Za pomocą powyższego parametru możesz wyłączać i wyłączać wewnętrzny kontroler FireWire na płycie głównej.

Więcej porad w trzeciej części artykułu...

Autorzy:
Andreas Kroschel
Margit Kuther
Richard Coppola
Thorsten Eggeling

D.F.